Ông Công, ông Táo là ai? Tại sao cúng ông Công, ông Táo lại quan trọng?

Ngày cúng ông Công ông Táo, còn gọi là Tết ông Công ông Táo theo truyền thống gia đình Việt là vào ngày 23 tháng Chạp hằng năm (tức ngày 23/12 âm lịch). Năm nay, cúng ông Công ông Táo vào ngày thứ Hai 28/1/2019.

Mặc dù là các gia đình cúng ông Công ông Táo theo truyền thống nhưng nhiều người thực sự không rõ ông Công ông Táo là ai? Tại sao lại cúng ông Công ông Táo? Và tại sao cúng ông Công ông Táo lại là một trong những lễ cúng quan trọng nhất trong năm? Bài viết dưới đây trích dẫn từ website Ban Tôn giáo Chính phủ sẽ giúp giải đáp những băn khoăn như vậy.

Theo tín ngưỡng cổ truyền, ngày 23 tháng Chạp là ngày Táo Quân cưỡi cá chép vàng lên trời báo cáo với Ngọc Hoàng Thượng đế những điều tai nghe mắt thấy ở trần gian; tất cả những việc tốt, việc xấu, những gì đã làm được và chưa làm được của con người dưới hạ giới một cách khách quan, trung thực.

Táo Quân trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam có nguồn gốc từ ba vị thần Thổ Công, Thổ Địa, Thổ Kỳ của Lão giáo Trung Quốc nhưng được Việt hóa thành huyền tích "2 ông 1 bà" - vị thần Đất, vị thần Nhà, vị thần Bếp núc. Tuy vậy người dân vẫn quen gọi chung là Táo Quân hoặc Ông Táo do kết quả của thuyết tam vị nhất thể (thuyết Ba ngôi) khá phổ biến trong các tín ngưỡng, tôn giáo. Bếp là bản nguyên của nhà khi người nguyên thủy có lửa và đều dựa trên nền móng là đất.

Ở Việt Nam, sự tích Táo Quân được truyền khẩu, rồi ghi chép, do đó có những sự khác nhau về tình tiết, nội dung chính được tóm tắt như sau:

Trọng Cao có vợ là Thị Nhi ăn ở với nhau đã lâu mà không con, nên sinh ra buồn phiền, hay cãi cọ nhau. Một hôm, Trọng Cao giận quá, đánh vợ. Thị Nhi bỏ nhà ra đi sau đó gặp và bằng lòng làm vợ Phạm Lang. Khi Trọng Cao hết giận vợ, nghĩ lại mình cũng có lỗi nên đi tìm vợ. Khi đi tìm vì tiền bạc đem theo đều tiêu hết nên Trọng Cao đành phải đi ăn xin.

Khi Trọng Cao đến ăn xin nhà Thị Nhi, thì hai bên nhận ra nhau. Thị Nhi rước Trọng Cao vào nhà, hai người kể chuyện và Thị Nhi tỏ lòng ân hận vì đã trót lấy Phạm Lang làm chồng.

Phạm Lang trở về nhà, sợ chồng bắt gặp Trọng Cao nơi đây thì khó giải thích, nên Thị Nhi bảo Trọng Cao ẩn trong đống rơm ngoài vườn. Phạm Lang về nhà liền ra đốt đống rơm để lấy tro bón ruộng. Trọng Cao không dám chui ra nên bị chết thiêu. Thị Nhi trong nhà chạy ra thấy Trọng Cao đã chết bởi sự sắp đặt của mình nên nhào vào đống rơm đang cháy để chết theo.

Phạm Lang gặp tình cảnh quá bất ngờ, thấy vợ chết không biết tính sao, liền nhảy vào đống rơm đang cháy để chết theo vợ.

Linh hồn của ba vị được đưa lên Thượng Đế. Thượng Đế thấy ba người đều có nghĩa, nên sắc phong cho làm Táo Quân, gọi chung là: Định Phúc Táo Quân, nhưng mỗi người giữ một việc:

• Phạm Lang làm Thổ Công, trông coi việc bếp. Danh hiệu: Đông Trù Tư Mệnh Táo Phủ Thần Quân

• Trọng Cao làm Thổ Địa, trông coi việc nhà cửa. Danh hiệu: Thổ Địa Long Mạch Tôn Thần

• Thị Nhi làm Thổ Kỳ, trông coi việc chợ búa. Danh hiệu: Ngũ Phương Ngũ Thổ Phúc Đức Chánh Thần.

Như vậy Táo Quân, theo truyền thuyết, là vua bếp, gồm táo bà và hai táo ông. Việc thờ thần bếp ở mỗi gia đình là tín ngưỡng có từ xa xưa, ý mong muốn một cuộc sống luôn đầm ấm, hạnh phúc, mọi người luôn thương yêu, quý trọng nhau.

Người Việt quan niệm ba vị Thần Táo định đoạt phước đức cho gia đình, phước đức này do việc làm đúng đạo lý của gia chủ và những người trong nhà. Bàn thờ thường đặt gần bếp, trên có bài vị thờ viết bằng chữ Hán. Hàng năm, đúng vào ngày 23 tháng Chạp là ngày Táo Công lên chầu trời nên có nơi gọi ngày này là "Tết ông Công", lễ cúng có cá chép vì người Việt cho rằng, ông Táo cưỡi cá chép lên trời.

Lễ vật cúng Táo Quân gồm có ba bộ mã, hai bộ đàn ông tượng trưng cho hai Táo ông và một bộ đàn bà tượng trưng cho Táo bà. Ngoài ra còn có vàng mã khác, hương, hoa, oản, quả, cau, trầu. Một mâm cỗ được chuẩn bị cẩn thận, đầy đủ. Những đồ "vàng mã" sẽ được đốt đi sau lễ cúng ông Táo vào ngày 23 tháng Chạp cùng với bài vị cũ. Sau đó người ta lập bài vị mới cho Táo Quân. Sau khi cúng Táo Quân, người ta đem đốt hóa mã.

Phóng sinh cá chép trong ngày cúng ông Công, ông Táo

Trong ngày cúng ông Táo, người dân còn chuẩn bị một đôi hoặc 3 con cá chép sống, thả trong chậu nước, cúng cùng các đồ lễ khác. Sau khi cúng xong sẽ đem thả ở sông, ao, hồ, nghĩa là "phóng sinh" để đưa ông Táo về trời. Tục cúng cá chép chỉ người miền Bắc hay làm.

Tết Táo Quân là một lễ quan trọng, cận kề với Tết Nguyên Đán, và đó cũng là một dịp để mọi người trong gia đình sum họp, chuẩn bị đón năm mới.

Foxconn Trung Quốc ‘tặng’ Apple nỗi đau quá lớn

Từ đối tác lắp ráp iPhone lớn nhất, Foxconn đang khiến Apple phải ‘đau đầu’ với những gì đang diễn ra tại nhà máy Trịnh Châu, Trung Quốc.

Chính phủ yêu cầu Bộ TT&TT, Bộ Công an ngăn chặn các website cờ bạc, cá độ bóng đá

Thủ tướng yêu cầu Bộ TT&TT phối hợp với Bộ Công an ngăn chặn các trang website cờ bạc, cá độ và thực hiện các mặt công tác nghiệp vụ để chủ động phát hiện đấu tranh triệt xóa các tụ điểm, đường dây cá độ bóng đá.

Địa chỉ xem trực tiếp World Cup 2022, Pháp vs Đan Mạch, 23h00 ngày 26/11

Kênh VTV2 để xem trận đấu giữa Pháp và Đan Mạch hôm nay có trên những hệ thống truyền hình trực tuyến như VTV News, VTV Go, VTVcab ON, hay cả FPT Play, TV360...

Địa chỉ xem trực tiếp World Cup 2022, Argentina vs Mexico, 2h00 ngày 27/11

Kênh VTV3 để xem trận đấu giữa Argentina và Mexico hôm nay có trên những hệ thống truyền hình trực tuyến như VTV News, VTV Go, VTVcab ON, hay cả FPT Play, TV360...

Người dân cần cảnh giác với tin nhắn mời chào tham gia cá độ mùa World Cup 2022

Những ngày gần đây, VNCERT/CC thuộc Cục An toàn thông tin, Bộ TT&TT đã ghi nhận nhiều phản ánh tình trạng các đối tượng gửi tin nhắn mời chào, lôi kéo mọi người tham gia cá độ bóng đá trực tuyến mùa World Cup 2022.

Địa chỉ xem trực tiếp World Cup 2022, Ba Lan vs Ả Rập Xê Út, 20h00 ngày 26/11

Kênh VTV2 để xem trận đấu giữa Ba Lan và Ả Rập Xê Út hôm nay có trên những hệ thống truyền hình trực tuyến như VTV News, VTV Go, VTVcab ON, hay cả FPT Play, TV360...

Tim kiếm các giải pháp AI để đồng hành bảo vệ trẻ em trên mạng

Các giải pháp sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) được tìm kiếm và xây dựng theo triết lý đồng hành cùng con người, sau đó dần dần thay thế nguồn nhân lực trong bảo vệ trẻ em.

Địa chỉ xem trực tiếp World Cup 2022, Tunisia vs Australia, 17h00 ngày 26/11

Kênh VTV5 để xem trận đấu giữa Tunisia và Australia hôm nay có trên những hệ thống truyền hình trực tuyến như VTV News, VTV Go, VTVcab ON, hay cả FPT Play, TV360...

CMC Telecom phủ sóng internet tại EDU4.0

CMC Telecom là nhà tài trợ đường truyền Internet cho sự kiện Diễn đàn Giáo dục & Triển lãm học đường (EDU4.0) tổ chức ngày 25-26/11/2022 tại Hà Nội.

Hết tích xám, Elon Musk lại đưa ‘tích vàng’ lên Twitter

Elon Musk tiết lộ Twitter sẽ triển khai các màu sắc khác nhau để phân biệt các loại tài khoản.

Đang cập nhật dữ liệu !