Ông Nguyễn Tử Quảng: Deep fake như bom hạt nhân, nguy hiểm khôn lường, muốn ngăn chặn chỉ có cách dĩ độc trị độc

Trong khuôn khổ sự kiện Tech Talks thuộc lễ trao giải sản phẩm công nghệ xuất sắc Tech Awards 2019 do Vnexpress tổ chức, CEO BKAV Nguyễn Tử Quảng đã có phần trình bày đáng chú ý về chủ đề đang rất được quan tâm trên giới: "Deepfake - Bóng ma mới của thế giới Internet".

Cụ thể, theo CEO Nguyễn Tử Quảng, Deepfake không chỉ là mối đe dọa với người nổi tiếng, mà sẽ còn làm đảo lộn cuộc sống của bất cứ ai, đồng thời làm thay đổi thói quen chia sẻ ảnh cá nhân trên mạng xã hội.

CEO BKAV Nguyễn Tử Quảng:

Đây được xem là một trong những nguy cơ về quyền riêng tư được dự đoán không thể ngăn chặn. Deepfake là những video, hình ảnh, giọng nói, âm thanh bị các phần mềm trí tuệ nhân tạo chỉnh sửa, bóp méo, cắt ghép khiến chúng trông như thật. Ban đầu, DeepFake chủ yếu được dùng để ghép khuôn mặt các nữ diễn viên vào trong những video mang tính khiêu dâm. Tuy nhiên, các công cụ này ngày càng phổ biến, đe dọa không chỉ các ngôi sao, chính trị gia mà cả người dùng bình thường.

Chủ tịch Bkav cho biết, vào năm 2017, một người dùng mạng đã sử dụng thuật ngữ này cho những video giả mạo, sử dụng trí tuệ nhân tạo. Video Deepfake đầu tiên là về cựu tổng thống Mỹ Obama chia sẻ những điều mà thực tế ông không hề nói. Đó là một "Obama" giả. Có những video Deepfake đã có hàng triệu lượt xem. Tổng cộng có 20 diễn đàn chuyên về Deepfake, 100.000 thành viên tiếp cận, 96% video Deepfake là video khiêu dâm, 4% còn lại là video nội dung khác. Vì sao khác biệt về tỷ lệ? Vì video khiêu dâm có vẻ vô hại. Nhưng thực tế, xu hướng này là một quả bom hạt nhân, nguy hiểm khôn lường và tạo tác động cực kỳ lớn, CEO BKAV nhấn mạnh.

Ông Nguyễn Tử Quảng cho rằng chủ yếu dân mạng sử dụng trí tuệ nhân tạo để giả mạo chính trị gia hoặc nghệ sĩ nổi tiếng. Năm 2019, tại châu Phi, xuất hiện một video giả mạo để nói về sức khỏe của Tổng thống Trung Phi, châm ngòi cho một cuộc đảo chính quân sự.

CEO BKAV Nguyễn Tử Quảng:

Bản chất của Deepfake chinh là Deep Learning, khi năng lực tính toán của máy móc ngày càng nâng cao, công nghệ phát triển cho phép "bộ não" máy tính thông minh hơn. Năm 2010, khả năng sai sót của deep learning vẫn còn cao đến 30% - khó chấp nhận. Đến năm 2012, có sự đột phá khi tỷ lệ sai sót của deep learning chỉ còn 15% - khả dĩ để sử dụng trong thực tế. Các doanh nghiệp bắt đầu nhận thấy tiềm năng của deep learning.

"Có vẻ như đến thời điểm này, thế giới đã tương đối thành công khi bắt chước bộ não người. Tỷ lệ chính xác của công nghệ deep learning ngày càng cao. Các module tại Bkav hiện có thể chính xác đến 98%", ông Nguyễn Tử Quảng nói.

Ban đầu, video Deepfake còn thô sơ. Chúng ta có thể biết được một video là giả hay không, có một số biểu cảm rất "giả". Từ một số chi tiết nhỏ như lông mày, nếp nhăn, cách cử động miệng không tự nhiên, người dùng có thể nhận ra được.

Tuy nhiên, Deepfake đang "tiến hóa". Càng ngày, các video càng "thật". Nhân vật giả trong video Deepfake có thể cử động chính xác tương tự như người thật, giống kể cả về giọng nói. Như vậy, Deepfake đã lấy chất liệu từ hình ảnh đến âm thanh để giả tạo con người, khiến người dùng càng ngày càng khó nhận biết.

"Với tôi, Deepfake chính là "bom hạt nhân". Chỉ trong hai năm xuất hiện, video Deepfake đã có thể tạo ra một cuộc đảo chính. Nếu một doanh nghiệp lớn trên sàn chứng khoán gặp khủng hoảng thông tin, xuất hiện video giả mạo về chủ doanh nghiệp, thì thiệt hại cực kỳ lớn", ông Nguyễn Tử Quảng khuyến cáo.

CEO Bkav nêu một ví dụ vui về video ông xem hôm qua, về rau chân vịt. Rau thì rất tốt, bổ sung vitamin, chất xơ, dinh dưỡng... Tỷ lệ sắt trong rau chân vịt là 2,7% trên một đơn vị tỷ lệ, nhưng một hôm, một nhà khoa học viết sót dấu phẩy, khiến thông tin trở thành 27%. Thông tin đã lan truyền nhanh, dù đã được đính chính. Đây là một nguy cơ.

"Sự thật là gì? Nhiều người nghĩ là thật thì một thông tin dù ban đầu là giả, cũng có thể trở thành sự thật khách quan. Đó là rủi ro lan truyền thông tin giả mạo trên mạng", ông Quảng nói.

Vậy làm sao để ngăn chặn Deepfake?

Ông Nguyễn Tử Quảng cho rằng: "Dĩ độc trị độc". Người thật có những đặc trưng, Deepfake có thể học. Ngược lại, chúng ta cũng có thể dùng chính Deepfake để học đặc trưng của video giả. Bằng mắt thường, chúng ta có thể không nhận ra, nhưng bằng Deepfake, "Deepfake có thể nhận diện Deepfake", ông Quảng nói.

CEO BKAV Nguyễn Tử Quảng:

"Chúng tôi đã nghiên cứu ròng rã 20 năm qua, sử dụng công nghệ cao để ngăn chặn, chống lại rủi ro công nghệ cao. Những kẻ tạo ra video Deepfake cũng sẽ tương tự như hacker. Đó là 'cuộc chiến' liên tục giữa người với người trên không gian mạng. Nhưng trong tương lai, đó sẽ là 'cuộc chiến' giữa máy với máy", đại diện Bkav khẳng định.

Các doanh nghiệp phản ứng thế nào với Deepfake? Google, Facebook cũng đang đau đầu với xu hướng này. Microsoft cũng đang nỗ lực tham gia nghiên cứu. Tại Việt Nam, Bkav đang quan sát, nghiên cứu tất cả mối nguy trên không gian mạng. Công ty đang phát triển các module Deepfake để phát hiện video Deepfake trên mạng. Các trường đại học cũng đang tích cực nghiên cứu chủ đề này.

Vậy doanh nghiệp, người dùng chuẩn bị tinh thần thế nào? Từ góc độ người dùng, cần ý thức bảo vệ thông tin cá nhân. Càng cung cấp nhiều thông tin trên mạng, Deepfake càng dễ đánh cắp và giả mạo người dùng. Dĩ nhiên, không thể hạn chế sử dụng Internet, mạng xã hội. Nhưng hãy chú ý đừng chia sẻ vô tội vạ, nhất là dữ liệu hình ảnh, âm thanh.

CEO BKAV Nguyễn Tử Quảng:

Kế đến, các doanh nghiệp cần có quy trình ứng phó rủi ro do video Deepfake tạo ra. Cần có hệ thống theo dõi Internet, mạng xã hội, khi có video giả về lãnh đạo, doanh nghiệp, cần có công cụ quét và phát hiện thông báo kịp thời khi video chưa bùng nổ. Một khi thông tin đã lan truyền, sẽ rất khó để đính chính.

Tiếp theo, doanh nghiệp cần sẵn sàng quy trình chuẩn để ứng phó. Khi xuất hiện sự cố, cần có bằng chứng, dữ liệu, công nghệ, quy trình để chống lại thiệt hại. Ở góc độ vĩ mô, các nhà làm luật cần bắt tay nghiên cứu, ban hành luật kiểm soát, giám sát, cấm phát tán và xử lý phù hợp để bảo vệ doanh nghiệp, tổ chức, người dân.

"Nhiều doanh nghiệp lớn như Facebook cũng đang nỗ lực, nhưng cùng với đó là sự bất lực bởi không đơn giản để xử lý quả 'bom hạt nhân' này", ông Nguyễn Tử Quảng nói.

Quy định dữ liệu người dùng Việt phải được lưu trữ trong nước đã có hiệu lực

Nghị định 53 quy định chi tiết một số điều của Luật An ninh mạng có hiệu lực thi hành từ hôm nay, ngày 1/10. Tại Nghị định này, Chính phủ đã quy định các loại dữ liệu Internet phải được lưu trữ tại Việt Nam.

Hội thảo trực tuyến ‘Doanh nghiệp đón đầu nguy cơ, chủ động ứng phó rủi ro tấn công mạng’

Để có những bước đi vững chắc trong quá trình chuyển đổi số, doanh nghiệp cần giữ vị thế chủ động, đi trước đón đầu những hành vi có thể xâm hại đến hệ thống để bảo vệ an toàn thông tin (ATTT), nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường.

Apple chặn người dùng hạ cấp về iOS 16

Apple đã khóa sign iOS 16 và iOS 16.0.1, chặn người dùng hạ cấp từ iOS 16.0.2.

Cục An toàn thông tin: Hệ thống máy chủ mail một số đơn vị đã bị xâm nhập

Hệ thống máy chủ mail một số đơn vị đã bị xâm nhập từ khai thác lỗ hổng zero-day trong Microsoft Exchange, với các dấu hiệu nhận diện liên quan đến tấn công có chủ đích APT.

Vốn hóa Tencent ‘bốc hơi’ 623 tỷ USD

Tencent đã mất ngôi công ty đắt giá nhất Trung Quốc về tay Kweichow Moutai sau khi cổ phiếu giảm 64% giá trị kể từ đỉnh năm 2021.

Trung Quốc tố Mỹ tấn công mạng, Apple tuyên chiến mạng xã hội lớn nhất Nga

Trung Quốc tố Mỹ tấn công mạng; Apple tuyên chiến với mạng xã hội lớn nhất nước Nga;... là những thông tin nổi bật trong bản tin Công nghệ thứ 7 tuần này.

Chữ ký số Viettel-CA được tích hợp lên hệ thống e-GP

Từ ngày 29/9, dịch vụ chứng thực chữ ký số Viettel-CA đã tích hợp thành công lên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia (e-GP), góp phần từng bước thúc đẩy tiến trình chuyển đổi số trong các tổ chức, doanh nghiệp.

Cơ hội nhận iPhone 13 khi đăng ký dịch vụ oneSME của VNPT

Hưởng ứng ngày Chuyển đổi số Quốc gia 10/10/2022, VNPT khởi động chương trình khuyến mại lớn nhất trong năm “oneSME - Đăng ký nhanh tay - Vận may sẽ tới” dành cho khách hàng đăng ký dịch vụ VT-CNTT trên nền tảng https://onesme.vn.

Vì sao Nhật Bản lao dốc trên bảng xếp hạng kỹ thuật số toàn cầu?

Nhật Bản tiếp tục xuống hạng xét về chỉ số cạnh tranh kỹ thuật số, cho thấy khó khăn của nước này trong việc hiện đại hóa hệ thống công và tư nhân.

AMD tung bộ xử lý Ryzen 7000 cao cấp, dành cho máy tính cấu hình 'khủng'

Hãng AMD giới thiệu ra thị trường Việt Nam bộ xử lý Ryzen 7000 dành cho máy tính để bàn, phục vụ chơi game, sáng tạo nội dung, đòi hỏi cấu hình mạnh.

Đang cập nhật dữ liệu !